De Zweedse technologiesector beleeft een heropleving, aangedreven door kunstmatige intelligentie, maar volgens de oprichters en investeerders wordt het potentieel ervan belemmerd door buitensporige regelgeving en bureaucratische obstakels. Ondanks de inspanningen van de overheid om feedback van startups te vragen, is het heersende sentiment binnen de sector duidelijk: De beste handelwijze voor beleidsmakers is een stap terug doen en innovatie ongehinderd laten bloeien.
De paradox van staatssteun
De spanning tussen staatsinterventie en de vraag uit de industrie kwam volledig tot uiting tijdens het Techarena-evenement in Stockholm. Vicepremier Ebba Busch vroeg startups om hun behoeften onder woorden te brengen, maar werd beantwoord met oproepen tot deregulering. Tobias Bengtsdahl, partner bij durfkapitaalbedrijf Antler, verwoordde kort en bondig het standpunt van de sector: “Ga uit de weg.” Dit sentiment onderstreept een fundamentele uitdaging: terwijl regeringen innovatie proberen te bevorderen, kan buitensporig toezicht de groei belemmeren.
De huidige hausse in Zweden, zelfs groter dan de golf die Spotify en Klarna in de jaren 2010 voortbracht, zorgde ervoor dat AI-startups in 2025 bijna $1 miljard ophaalden. Bedrijven als Lovable hebben snel bekendheid gekregen, maar dit succes wordt bedreigd door systemische inefficiënties. De eerdere investeringen van de Zweedse overheid in infrastructuur – waaronder pc’s en snel internet in de jaren negentig – legden de basis voor succes, maar het huidige beleid dreigt die vooruitgang te ondermijnen.
Immigratie en EU-hindernissen
Een belangrijk obstakel voor de groei is het restrictieve immigratiesysteem van Zweden. Startups als Legora, nu gewaardeerd op 1,8 miljard dollar, verdubbelen wekelijks in omvang, maar zijn door bureaucratische vertragingen niet in staat snel genoeg talent aan te nemen. De oprichters klagen dat het proces voor het verkrijgen van visa onnodig omslachtig is, waarbij zelfs hoogverdienende werknemers hun verblijfsvergunning wordt ontzegd vanwege kleine overtredingen. De recente verhoging van de nationaliteitsvereisten van vijf naar acht jaar verergert het probleem nog meer.
Het immigratiebeleid van Zweden belemmert actief het vermogen van het land om te concurreren in de mondiale AI-race. Dit wordt nog verergerd door bredere Europese bureaucratische hindernissen, met name op het gebied van de gelijkheid van werknemers en grensoverschrijdende activiteiten. Lukas Saari of Tandem Health reported spending six months navigating legal complexities just to understand how to offer stock options across different European markets.
### De rol van de EU in innovatie
Het EU Inc-initiatief, ontworpen om grensoverschrijdende operaties te stroomlijnen, biedt een mogelijke oplossing, maar bredere deregulering is nog steeds van cruciaal belang. Oscar Höglund van Epidemic Sound betoogde dat de EU de wrijving bij de oprichting van bedrijven, het aannemen van personeel en het aantrekken van kapitaal moet verminderen.
Hoewel de AI-wet en de AVG bedoeld zijn om burgers te beschermen, worden ze door sommigen gezien als belemmeringen voor innovatie. Bengtsdahl stelt dat de AI-wet voortijdig is ingesteld en Europese startups zal benadelen. Europa dreigt achterop te raken bij de Verenigde Staten, tenzij het land een flexibelere regelgevingsaanpak hanteert.
De toekomst van Europese technologie
Het debat over regelgeving benadrukt een cruciale vraag: hoe kunnen overheden innovatie ondersteunen zonder deze te onderdrukken? De consensus onder de Zweedse oprichters is dat minder interventie beter is.
Het succes van de Europese technologie hangt af van haar vermogen om innovatie in evenwicht te brengen met toezicht – een evenwicht dat momenteel te sterk neigt naar beperking. De weg voorwaarts vereist een verschuiving naar deregulering, een gestroomlijnd immigratiebeleid en een flexibeler EU-kader dat de concurrentie bevordert in plaats van hindert.
